Huiswerk

Op de school waar ik nu al zo’n acht jaar werk, is het de gewoonte om de kinderen vanaf groep 7 huiswerk mee te geven. De kinderen ontvangen aan het begin van het schooljaar een agenda van school, en vanaf dan kunnen ze daarin hun huiswerk noteren. Ook andere zaken als toetsen, studiedagen en Tosti-dag krijgen een plekje. Om de zes weken verschijnt er een nieuw ‘huiswerkboekje’, waarin het werk per week verdeeld staat. Ze oefenen voornamelijk voor rekenen, taal, spelling en begrijpend lezen. Op deze manier leren de kinderen plannen en oefenen ze belangrijke stof. Daarnaast is het een goede voorbereiding op de middelbare school: ze komen daar dan toch enigszins beslagen ten ijs.

Nutteloos

Tja, waren alle beweringen die ik hierboven plaatste maar waar. Onderzoek heeft uitgewezen dat huiswerk opgeven op de manier zoals wij dat doen, voor basisschoolkinderen compleet nutteloos is. Ze leren er weinig tot niks van, kunnen hierdoor niet beter plannen en kotsen er dus met een heel goede reden op. Een oud-collega van mij, die ook op de middelbare school gewerkt had, vertelde ons al dat het werken aan huiswerk er daar heel anders aan toe gaat. Papieren agenda? De leerlingen kunnen online zien wat het huiswerk is. Daarbij komt nog dat veel scholen voor voortgezet onderwijs toewerken naar het lozen van het huiswerk: doe je in de les goed je best en loop je niet al te hard de kantje eraf, dan kun je na school lekker chillen of geld verdienen met een bijbaantje. Dus de reden ‘voorbereiding op de middelbare’ kan ook de prullenbak in.

Broertje dood

We moeten het dus anders gaan doen, want wat we nu doen kost ons, de leerlingen en hun ouders veel tijd en slaat dus helemaal nergens op. We dienen het anders te organiseren. Allereerst kunnen we onszelf afvragen waarom we het huiswerk nog altijd zo organiseren als tien jaar geleden, en het antwoord is dan: zo doen wij dat hier nou eenmaal. Ik roep altijd graag dat ik daaraan een broertje dood heb, maar ik heb dat broertje dan wel een reusachtig mausoleum gegeven, waarin ik hem aanbid en doe alsof hij nog leeft. In de afgelopen jaren is de personele bezetting van de hoogste twee groepen van onze school compleet veranderd, meerdere keren zelfs. En toch blijven we hierin hangen. Tijd voor verandering!

Hoe dan?

Het advies uit het eerder genoemde onderzoek is: zorg voor huiswerk dat aansluit bij het leerproces van de leerling. Kijk het werk na en geef gerichte feedback. Zorg dat de leerling het werk moet verdelen over meerdere momenten en zie erop toe dat de leerling dat ook doet. Werk gericht aan de executieve functies, en betrek ouders actief. Het klinkt allemaal zo simpel: een kind kan de was doen. Nu het huiswerk nog.